Sanatçıların istediği son defa sanatçı borçlanması hakkının tekrar verilmesi

Giriş
Güncellenme
Sanatçıların istediği son defa sanatçı borçlanması hakkının tekrar verilmesi
Tüm sanatçıların sıkıntısı SGK primlerinin zamanında ödenmemesi, bazen de kayıt dışı çalıştırılmaları yada primlerinin eksik yatırılması olmuştur.
Film San Vakfı da bu konuda girişimlerde bulunmuş.
Cumhurbaşkanlığı makamına kadar konunun önemi anlatılmıştır.
Bu konuda yasal bir düzenlemeye şu ana kadar gidilmemiştir.
Ülkemizde yaygın uygulama ise serbest meslek makbuzu anlayışı ile Bağ-Kur kapsamına sanatçıların kaydırılmasıdır.

Bunun nedeni;

a)Hizmet akdinin yükümlülüklerinden kurtulmak,
b)4857 sayılı İş Kanunun emredici hükümlerinden kurtulmak,
c)İhbar ve Kıdem Tazminatı ödememek,
d)İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun yaptırımlarından kurtulmak
gibi bir çok neden sayabiliriz.

SANATÇI BORÇLANMASINDA GEÇMİŞTE UYGULAMALAR:

Ülkemizde bağımsız çalışan sanatçıların Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamına alınmaları yolunda yoğun talepleri her zaman olmuştur. Borçlanma konusunda  kamuoyu desteğinin de etkisiyle sanatçıların sosyal güvenliklerine ve hizmet borçlanmalarına ilişkin aşağıda belirtilen çeşitli kanunlar çıkarılmıştır.

1. 2167 sayılı Kanun

Bu konuda ilk olarak çıkarılan bu Kanunla,506 sayılı Kanuna bir Ek madde ilavesiyle sanatçılar Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamında sigortalı olmuşlardır.
Söz konusu EkM. 10 hükmüne göre, “Bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılan film, tiyatro, sahne, gösteri, ses ve saz sanatçıları, müzik, resim, heykel, dekoratif ve benzeri diğer uğraşları içine alan bütün güzel sanat kollarında çalışanlar, düşünür ve yazarlar bu kanun hükümlerine tabidirler.
Yukarıdaki fıkrada sayılan uğraşı alanlarına kimlerin gireceği, diğer ilgili bakanlık, kurum ve kuruluşların görüşleri de alınmak suretiyle Sosyal Güvenlik, Kültür ve Turizm ve Tanıtma Bakanlıkları tarafından birlikte saptanır.”
Bakanlıklarca belirlenen sigortalı olabilecek “Çeşitli Sanat Dallarında Çalışanlar” listesi bir SSK genelgesi ekinde 1978 yılında yayımlanmıştır. Bu liste, ilgili kişi ve uğraşı alanlarını 1-Sinema Sanatçıları ve Çalışanları, 2- Tiyatro- Opera- Bale Sanatçıları ve Çalışanları, 3- Müzik ve Sahne Sanatçıları, 4- Folklor ve Halk Sanatları, 5- Edebiyat, 6-Görsel Sanatlar ve Halk Sanatları vb. olmak üzere altı gruba ayırmakta ve her grupta bulunanları ayrı ayrı saymaktadır.

2- 2959 sayılı Kanun

2959 sayılı Kanun 1983 yılında çıkarılmıştır.Bu Kanunla sanatçılara tekrar borçlanma hakkı tanınmıştır. Kanunun 1. Maddesiyle 506 sayılı Kanuna getirilen Geçici 1. Madde ile bu hak tekrar verilmiştir.
506 sayılı Kanuna, 2167 sayılı Kanunun 14. maddesi ile eklenen Ek 1. madde uyarınca kanun kapsamına alınanlardan 11.7.1978 tarihinden bu Kanunun yürürlüğe girdiği 19.11.1983 tarihine kadar 506 sayılı Kanunun değişik Geçici 8. Maddesinde belirtilen çalışma belgesi ile 2167 sayılı Kanuna göre borçlanmaya esas hizmet belgesi verenler veya bunların ölümü halinde hak sahipleri, bu belgelerde kayıtlı hizmetlerin tamamını borçlanabileceklerdir.

3- 3395 sayılı Kanun

 Kanun hükümleri bu Kanunun 17. maddesiyle 506 sayılı Kanuna ilave edilen Geçici 3. madde
Hükmüyle sanatçılara yeniden bir borçlanma hakkı tanınmıştır.

4- 4056 sayılı Kanun

Kanunun hükümleri bu Kanunun 1. maddesi ile 506 sayılı Kanuna Geçici m. 80 eklenmiş ve sanatçılara
yeni bir hizmet borçlanması hakkı daha tanınmıştır.
5510 sayılı SS ve GSSK 41’inci maddesinde bu konuda düzenlemeye yer verilmemiştir.
6111 sayılı Kanunun ile 5510 sayılı Kanununda yapılan düzenleme ile EK/6 maddesi ile Sanatçılara sigortalı olma sahası genişletilmiştir.
Kültür ve Turizm Bakanlığınca belirlenecek alanlarda kısmi süreli olarak çalışanlar
Kanuna eklenen ek 6. madde ile 01.03.2011 tarihinden itibaren 4-1(b) bendinde belirtilenlerden Kültür ve Turizm Bakanlığınca belirlenecek alanlarda kısmi süreli iş sözleşmesiyle bir veya birden fazla kişi tarafından çalıştırılan ve çalıştıkları kişi yanında ay içerisinde çalışma saati süresine göre hesaplanan çalışma gün sayısı 10 günden az olan kişilerin sigortalılıkları, bu madde kapsamında kendileri tarafından 30 gün üzerinden prim ödemeleri suretiyle sağlanacak, bunlar 4-1  (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacaklardır.

Sigortalılığın başlangıcı ve başvuru

Kanunun ek 6. maddesi kapsamında sigortalı olmak isteyenler “Sanatçı Olarak Kısmi Süreli Çalışanlara Ait Giriş Bildirgesi” ve sanatçı ve işvereni arasında imzalanan kısmi süreli iş sözleşmesi ile ikamet edilen ilde bulunan sosyal güvenlik il müdürlüğüne yada sosyal güvenlik merkezine müracaat edeceklerdir. İşveren ile çalışanın bağlı olduğu meslek birliği veya sendika ya da Kültür ve Turizm Bakanlığının merkez veya taşra birimleri tarafından onaylanmamış “Sanatçı Olarak Kısmi Süreli Çalışanlara Ait Giriş Bildirgesi” işleme alınmayacaktır.
Kanunun ek 6. maddesi kapsamındaki sigortalıların ay içerisinde birden fazla işverenin veya ek 6. madde kapsamında yeni bir işveren yanında çalışmaya başlamaları halinde, her bir işverenle yapmış oldukları kısmi süreli iş sözleşmeleri SGK ayrı ayrı verilecek, ancak ay içerisinde her bir sözleşme için prim ödenmeyip yalnızca 30 gün prim ödenecektir.

Kanunun ek 6. maddesine göre sigortalı olanların prim hesabı ve gün sayısı

Kanunun ek 6. maddesine göre sigortalı olacaklar 01.03.2011 tarihinden itibaren 82. maddeye göre belirlenen prime esas kazancın alt ve üst sınırı arasında olmak kaydıyla sigortalı tarafından belirlenen günlük kazancın otuz katının % 32,5’i oranında prim öderler. Bu prim oranının % 20’si malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları, % 12,5’i genel sağlık sigortası primidir.
Bu sigortalılardan 4447 sayılı Kanuna tabi olmak isteyenler % 3 sigortalı ve işveren hissesi oranındaki işsizlik sigortası primi de ödeyebilirler. İşsizlik sigortası priminin ait olduğu ayı takip eden ayın sonuna kadar ödenmemesi halinde o aya ait işsizlik sigortası primi ödeme hakları düşer.
Burada sanatçılar için Kısa Vadeli Sigorta Kollarından prim ödenmediği için eksik bir düzenleme yapılmıştır.
Tüm bunlara rağmen Sanatçılara SGK hesap dengelerini altüst etmeyecek bir formül bulunarak borçlanma hakkı verilebilinir.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Memur-Sen zam talebini açıkladı

25 Temmuz 2019 08:53, Perşembe

Memur-Sen, 2020-2021 Toplu Sözleşmesinde taban aylığa seyyanen 200 TL, ilk yıl yüzde 8+7, ikinci yıl yüzde 6+6 zam ve 1. yıl yüzde 3, 2. yıl yüzde 2 refah payı talep etti. Memur-Sen, 2020-2021 Toplu Sözleşmesi’nde taban aylığa seyyanen 200 lira, ilk yıl yüzde 8 7, ikinci yıl yüzde 6 6 zam ve birinci yıl yüzde […]

İş arayanlara müjde! Sosyal yardım verilecek! İşte tüm detaylar

21 Temmuz 2019 06:50, Pazar

İstihdam seferberliği kapsamında yapılacak sosyal yardımlarla birlikte 2.5 milyon kişiye iş kapısı aralanacak. İş arayışında olanlara sağlanacak sosyal yardımla, iş arama, iş bulma ve işe başlama sürecinde destek verilecek. Peki bu süreçte iş arayanlara ve işe başlayanlara verilecek yardım miktarı ne kadar? İşte tüm detaylar… Başkan Recep Tayyip Erdoğan tarafından başlatılan istihdam seferberliği bu yıl […]

Milyonlarca çalışanı ilgilendiren haber! Bunu yapana ihbar tazminatı yok

16 Temmuz 2019 08:42, Salı

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, milyonlarca işçiyi yakından ilgilendiren bir karara imza attı. Yüksek Mahkeme, istifa eden işçiye kesinlikle ihbar tazminatı ödenmeyeceğine hükmetti. İşten atıldığını öne süren işçi, 2. İş Mahkemesi’ne müracaat ederek iş akdine haklı bir neden olmadan son verildiğini öne sürdü. Kıdem ve ihbar tazminatları ile bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etti. […]

MEB’den ‘ücretli öğretmene zam’ haberine ilişkin açıklama
13 Temmuz 2019 08:43, Cumartesi

MEB’den yapılan açıklamada, “Sayın Bakanımız ücretli öğretmenlerimizle ilgili iki aşamalı bir çalışma yürütüldüğünü, ders ücretlerindeki düzenlemelerin ekonomideki gelişmelere bağlı olarak yapılacağını belirtmiştir.” denildi.  Milli Eğitim Bakanlığınca (MEB) “ücretli öğretmene zam” haberine ilişkin, Bakan Ziya Selçuk’un bu konuda iki aşamalı bir çalışma yürütüldüğü, ders ücretlerindeki düzenlemelerin ekonomideki gelişmelere bağlı olarak yapılacağını belirttiği ifade edildi.Bakanlıkça bugün bir […]

İşçi, memur maaşı kıdem tazminatı ve yıllık tazminatı kaç para? SGK SSK’lı çalışan ne kadar kıdem tazminatı alacak?
12 Temmuz 2019 08:44, Cuma

Temmuzla birlikte emeklilerin ve memurların maaş zamlarına enflasyon farkı da eklendi. Temmuzdaki maaş artışları birçok hesaplamaları da değiştirdi. Bunlardan biri de çalışanların alacağı yıllık kıdem tazminatı miktarları oldu. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak imzasıyla yayımlanan genelgeye göre çalışanların yıllık kıdem tazminatı tavanları yükseltildi. Bu arada çalışanların en çok merak ettiği konuların başında kıdem tazminatı geliyor. Çalıştığı işyerinden ayrılmak isteyen, […]

YORUMLAR

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir