İş kazasında maddi ve manevi tazminatlar

Giriş
Güncellenme
İş kazasında maddi ve manevi tazminatlar
İş kazası hem işçi, hem işveren ve hem de aileleri için maddi ve manevi acılarla doludur. İş kazasına uğrayan işçi yüzde 10’dan fazla çalışma gücü kaybına uğrarsa kendisine, iş kazası sonucu vefat ederse de ailesine sürekli iş göremezlik geliri bağlanır.
İş kazası hem işçi, hem işveren ve hem de aileleri için maddi-manevi acılarla doludur. İş kazalarının yüzde 98’i önlenebilir nitelikte olup, sadece yüzde 2’lik kısmı ne yapılırsa yapılsın iş kazası meydana gelen olaylardan oluşmaktadır.
İş kazasına uğrayan işçi yüzde 10’dan fazla çalışma gücü kaybına uğrarsa kendisine, iş kazası sonucu vefat ederse de ailesine sürekli iş göremezlik geliri bağlanır. Ayrıca 900 gün prim günü ve 5 yıl sigortalılık süresi yeterli ise, eş-çocuklarına dul-yetim aylığı da bağlanıyor.
Ölen işçinin mirasçılarının iş mahkemelerinde açtığı maddi ve manevi tazminat talepli davalarda, işveren aleyhine tazminat ödenmesine karar verilebiliyor. Maddi ve manevi tazminat davasının da ciddi sonuçları doğmaktadır.
İş kazasından doğan maddi ve manevi tazminat davalarında tehlike sorumluluğu görüşü kabul edilmektedir. Sorumluluktan kurtulma olanağı yoktur. Bu anlamda tehlike sorumluluğu mutlak bir sorumluluk olarak nitelendirilebilir. Bununla beraber belirtmek gerekir ki tehlike sorumluluğu bir “sonuç” sorumluluğu da değildir. Gerçekten zarar işletmeye özgü bir tehlikeden doğmamış, yani araya giren bir başka nedenden dolayı meydana gelmişse, işverenin bu zarardan sorumlu tutulmaması gerekir. Başka bir deyişle işyerinin işletilmesi veya bundan doğan tehlikeler ile zarar arasında uygun bir illiyet bağı bulunmuyorsa, işverenin sorumluluğundan söz edilemez.
Maddi tazminatın saptanmasında zarar ve tazminata doğrudan etkili olan işçinin net geliri, bakiye ömrü, iş görebilirlik çağı, iş görmezlik ve karşılık kusur oranları, SGK tarafından bağlanan gelir gibi tüm veriler dikkate alınmaktadır.
İşçinin günlük net geliri tespit edilerek bilinen dönemdeki kazancı mevcut veriler nazara alınarak iskontolama ve artırma işlemi yapılmadan hesaplanacağı, bilinmeyen dönemdeki kazancının ise; yıllık olarak %10 artırılıp %10 iskontoya tabi tutulacağı, 60 yaşına kadar (aktif) dönemde, 60 yaşından sonrada bakiye ömrüne kadar (pasif) dönemde elde edeceği kazançların ortalama yöntemine başvurulmadan her yıl için ayrı ayrı hesaplanacağı Yargıtay’ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.
TC Yargıtay 21.Hukuk Dairesi’nin E: 2013/21137 K: 2014/3560 sayılı ve 03.03.2014 tarihli kararında “hukuka aykırı bir eylem yüzünden çekilen elem ve üzüntüler, o tarihte duyulan ve duyulması gereken bir haldir. Başka bir anlatımla üzüntü ve acıyı zamana yaymak suretiyle, manevi tazminatın bölünmesi, bir kısmının dava konusu yapılması kalanın saklı tutulması olanağı yoktur. Niteliği itibariyle manevi tazminat bölünemez. Bir defada istenilmesi gerekir. Yargıtay H.G.K’nin 25.9.1996 gün ve 1996/21-397-637 karar ile 13.10.1999 gün ve 1999/21-684-818 sayılı kararı da bu doğrultudadır. Bu noktada manevi tazminatın bölünemezliği ilkesi gereği fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulması, ıslah ya da ek dava yolu ile istek miktarının artırılması olanaklı değildir………….
Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile sigortalı yakınlarına verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.” kararı verilmiştir.
İş kazasının işveren açısından en önemli maddi yaptırımı olan maddi ve manevi tazminat davalarında karşılaşılacak davalar ciddi boyutlarda olup, mutlaka iş sağlığı ve güvenliği kurallarının işletilmesi gerekiyor.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

SGK İş Kazası Bildirim Süresi 2018 Nedir? Cezası Ne Kadardır?

30 Kasım 2018 12:52, Cuma

Ne yazık ki, ülkemizde iş kazaları oldukça fazla yaşanmaktadır. Bu iş kazalarının bazıları önemli sonuçlara sebebiyet vermese de, bazıları ölüm de dahil çok büyük sonuçlara neden olabilmektedir. Bu nedenle, iş kazalarını önleyebilmek adına azami tedbirlerin alınması ve işveren ve işçilerin bu konuda oldukça dikkatli olmaları büyük önem arz etmektedir. İş kazalarının yaşanması durumunda işveren ne […]

İş güvenliği uzmanları vicdanla cüzdan arasında sıkışmamalıdır

25 Aralık 2017 18:57, Pazartesi

Türkiye’yi yasa boğan Manisa Soma’da meydana gelen maden faciası İş Sağlığı ve Güvenliği Yasasını yeniden irdelenmesini gündeme getirdi. 301 kişinin hayatın kaybettiği olayda maden ocağını denetlemekle görevli İş güvenliği uzmanlarının ücretlerinin firma sahibi tarafından ödenmesi ve sözleşmeyle işverene bağı olması denetimlerin gerektiği gibi yapılmadığı gerçeğini gözler önüne serdi. Ankara Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (ASMMMO) […]

İş kazalarının yüzde 90′ı taşeron olan iş yerlerinde

25 Aralık 2017 18:56, Pazartesi

Çalışma hayatının önemli sorunlarından “taşeron işçilik” Soma’daki maden faciasının ardından tartışılmaya devam ediyor. İstatistiklere göre iş kazalarının yüzde 90′a yakını taşeron olan iş yerlerinde meydana geliyor. Taşeron işverenler istihdam ettikleri işçilerle genellikle bir yıldan kısa süreli sözleşmeler yapıyor. Taşeron işçilik, çalışma hayatının en çok tartışılan gündem maddelerinden biri. 2003 yılında yürürlüğe giren 4857 Sayılı İş […]

Risk degerlendirmesi yaptırmayan yanacak
23 Aralık 2017 10:34, Cumartesi

Risk değerlendirmesi Nedir? Risk değerlendirmesi, işyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmalardır. Risk değerlendirmesi zorunlu mu? Risk değerlendirmesi yapma yükümlülüğü 01.01.2013 tarihinden itibaren istisna olarak belirtilen işyerleri dışında kalan bütün işyerlerinde […]

SGK ÇALIŞAN İŞVEREN EMEKLİ İŞ GÜVENLİĞİ MEVZUAT İK VİDEO GALERİ GÜNÜN SORUSU FORUM İş kazası ve meslek hastalığı sigortasından sağlanan haklar…
20 Aralık 2017 10:43, Çarşamba

Babam 14-02-2014 tarihinde inşaattan düşerek hayatını kaybetti. İş kazası geçirdiği firmayla ilgili uzlaşmaya vardık ve davacı olmadık. Bu konuyla ilgili SGK’ya evrakları teslim ettim. (2 Ay oldu) SGK ile ilgili nelerden yararlanabiliriz? CEVAP: 5510 sayılı kanunun 32. maddesine göre iş kazasında ölen bir kimseye aşağıdaki haklar sağlanır: -Sürekli iş göremezlik geliri bağlanması, -Ölen sigortalının hak sahiplerine ölüm maaşı […]

YORUMLAR

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir